သမ၀ါယမႏွင္႔ ဒီမုိကေရစီ က႑

သမ၀ါယမႏွင္႔ ဒီမုိကေရစီ က႑

             ၂၀၀၇ခုႏစ္တြင္သမ၀ါမလုပ္ငန္းတခုျဖစ္ေသာအေသးစားေခ်းေငြလုပ္ငန္းစတင္လုပ္

ေဆာင္စဥ္ကသမ၀ါယမဌာန သမ၀ါယမအသင္းသမ၀ါယမလုပ္ငန္းလုိ႔ ေျပာလုိက္သည္ႏွင္႕အသ႔ိ မိတ္ေဆြအေတာ္မ်ားမ်ားကသမ၀ါယမဆုိတာရွိေသးလုိ႔လား?ဆုိေသာေမးခြန္အျပင္အမ်ဳိးအမည္ တပ္မေဖၚျပနုိင္ေသာအၾကည္႔တမ်ဳိးေျပာဆုိဆက္ဆံခံရသည္႔အတြက္ရင္ထဲစိတ္ထဲတြင္ခံစားခ်က္တရပ္ျဖစ္ေပၚလာခဲ႔သည္။

မိမိေဆာင္ရြက္ေသာအေသးစားေခ်းေငြလုပ္ငန္းကုိပုိမုိေအာင္ျမင္ရန္ႏွင္႔သမ၀ါယမဆုိတာဘယ္လုိသမ၀ါယမ၏အႏွစ္သာရ

လုပ္နည္းကုိင္နည္းရည္ရြယ္ခ်က္မ်ားဘယ္သုိ႕ဆုိသကုိသမ၀ါယမအဆင္႔ဆင္႔ကဆရာသမားမ်ားကုိေမးျမန္ေလ႔လာခဲ႔သလုိဗဟုိသမ၀ါယမအ သင္းကေစလႊတ္ေသာ Workshopမ်ား Forum မ်ား Trainning ႏွင္႔ Exposure Tour မ်ားက ႏုိင္ငံတကာသမ၀ါယမအသိပညာမ်ားအျပင္သမ၀ါယမ၏အႏွစ္သာရမ်ားကုိပုိမုိသိရွိလာရသျဖင္႔သမ၀ါယမအသိပညာမ်ား

ပုိမုိက်ယ္ျပန္ရန္လည္းေကာင္းလုပ္ငန္းမ်ားေအာင္ျမင္ရန္လည္းေကာင္း အစြမ္းကုန္ေဆာင္ရြက္ေနသလုိသမ၀ါယမဆုိသည္မွာဘယ္လုိဘယ္၀ါဆုိသည္ကုိျပည္သူမ်ားအ

ၾကားပုိမုိသိေစျခင္ပါသည္။

ဒီမုိကေရစီနည္းလမ္းအရထိမ္ေၾကာင္းေသာလုပ္ငန္

                        ICA ၏အဓိၸပၸါယ္သတ္မွတ္ခ်က္အရ A Co-operative is an autonomous association of persons united voluntarily to meet their common economic , social and cultural need and aspiration through a jointly-owned and democratically controlled enterprise.သမ၀ါယမဆုိသည္မွာမိမိကံၾကမၼာမိမိလြတ္လပ္စြာစီမံနုိင္ေစရန္အတြက္ မိမိဆႏၵအေလ်ွာက္တက္ၾကြစြာပါ၀င္ျပီးမိမိတုိ႕၏စီးပြါးေရးလူမူေရးယဥ္ေက်းမူလုိအပ္ခ်က္မ်ားကုိ အမ်ားဆႏၵႏွင္႔အညီဒီမုိကေရစီးနည္းလမ္းအရထိမ္ေၾကာင္းလုပ္ေဆာင္ေသာပါ၀င္သူမ်ားစုေပါင္းပုိင္ဆုိင္သည္႔ လုပ္ငန္းျဖစ္သည္ ဟုဆုိရမည္ပင္ျဖစ္သည္။တစ္ဦးတေယာက္ပုိင္အစုိးရပုိင္ ျပည္သူပုိင္ လုပ္ငန္းမဟုတ္ေပ။သမ၀ါယမ၏အႏွစ္သာရတန္ဖုိးမွာCo-operatives are based on the values

of self-healf, selft-responsibility ,equality ,equity and solidarity.In the tradition of their founders ,Co-operative members believe in the ethical  value of honesty, openness , social responsibility and caring for others. စတင္ထူေထာင္သူမ်ားအေပၚ ရုိးသားျခင္းပြင္႔လင္းျခင္း လူမူေရးတာ၀န္သိစိတ္ရွိျခင္းစသည္႕ဂုဏ္သကၡာက်င္႕၀တ္မ်ား၏ တန္ဖုိး မ်ားကုိ အသင္းသာမ်ားကယုံၾကည္သက္၀င္ကာသာမရုိးၾကတည္ေထာင္ျခင္းမွ မိမိကုိယ္တုိင္ကူညီ ျခင္း မိမိကုိယ္တုိင္တာ၀န္ခံတာ၀န္ယူျခင္း ညီမွ်ျခင္း မွ်တျခင္စည္းလုံးညီညြတ္ေသာစိတ္ဓါတ္မ်ား တန္ဖုိးမ်ားအေပၚအေျခခံတည္ေဆာက္ထားသည္မွာသမ၀ါယမမ်ားပင္ျဖစ္ေပသည္။အထက္ပါ အ ဓိပၸါယ္ႏွင္႔တန္ဖုိးမ်ားျဖင္႔သမ၀ါယမအသင္းမ်ားအေနကဆႏၵတူရာလူမ်ားျဖင္႔ဖြဲ႔စည္းကာ အသင္း သားႏွင္႔အသင္း၀င္မ်ားအက်ဳိးကုိေဖၚေဆာင္ရန္အတြက္လမ္းညြန္အေျခခံမူ(၇)ရပ္ကုိခ်မွတ္ျပီး လက္ေတြ႕အေကာင္အထည္ေဖၚေနၾကရာဒုတိယအေျခခံမူအျဖစ္ဒီမုိကေရစီနည္းက်ထိမ္းေၾကာင္းရန္မူ၀ါဒခ်မွတ္ျပီးျဖစ္ပါသည္။ Co-operatives are democratic organizations controlled by their members, who  actively  participate in  setting their policies and making decision. Men and Women , service as elected representatives , are accountable to membership. In  primary  Co-operatives, members have equal voting rights (one member one vote) and Co-operatives  at other level are organised in a democratic manner.သမ၀ါယမဆုိသည္မွာတက္ၾကြစြာပါ၀င္သူအသင္းသားမ်ားကမူ၀ါဒႏွင္႔ဆုံးျဖတ္ခ်က္မ်ားကုိလက္ေတြ

ကခ်မွတ္ေလ႔ရွိေသာဒီမုိကေရစီနည္းလမ္းအရထိမ္းေၾကာင္းေသာအဖြဲ႔အစည္းျဖစ္သည္။က်ားမမေရြးကုိယ္စားလွယ္

အျဖစ္ပြင႔္လင္းျမင္သာစြာေရြးခ်ယ္တင္ေျမခံခြင္႔ရွိျပီးတာ၀န္ထမ္းေဆာင္နုိင္ပါသည္။အေျခခံသမ၀ါယမမ်ားတြင္လူတစ္

ကုိယ္မဲတစ္မဲအျဖစ္အသင္းသားတုိင္းပါ၀င္မဲေပးေရြးခ်ယ္ခြင္႔ရွိျပီးအျခားအဆင္႔သမ၀ါယမမ်ားတြင္ဒီမုိကေရစီနည္းအရ

ကုိယ္စာလွယ္မ်ားထဲမွေရြးေကာက္ကာထိမ္ေၾကာင္းေဆာင္ရြက္ၾကရပါသည္။ထုိေၾကာင္႔သမ၀ါယမအသင္းမ်ားသည္အျခား

သူမ်ားထင္ျမင္ယူဆသလုိတစ္ဦးတည္းတေယာက္တည္းတစ္ဖြဲ႔တည္းကစည္းလြတ္၀ါးလြတ္ေဆာင္ရြက္ေနသည္႔အသင္း

အဖြဲ႔မ်ားမဟုတ္ဘဲဒီမုိကေရစီစနစ္ကုိအေျခခံကာလက္ေတြ႕ၾကၾကလုပ္ေဆာင္ေနေသာအသင္းအဖြဲ႔မ်ားျဖစ္ေၾကာင္းသိေစ

လုိပါသည္။အသင္းမ်ားမွလည္းပြင္႔လင္းျမင္သာေသာအသင္း အဖြဲ႔ေရြးခ်ယ္တင္ ေျမာက္မူမ်ားျပဳၾကရန္လုိအပ္ပါသည္။

လြတ္လပ္စြာကုိယ္႔ၾကမၼာကုိယ္ဖန္တည္းျခင္း

                ဒီမုိကေရစီနည္းလမ္းဟုဆုိလုိက္သည္ႏွင္႔လြတ္လပ္ျခင္းတရားမွ်တမူျခင္း ညီမွ်ျခင္းဆုိ သည္အေျခခံအနွစ္သာရမ်ားႏွင္႔ျပည္စုံရမည္ျဖစ္ရာသမ၀ါယမမ်ား၏လမ္ညြန္အေျခခံမူ(၇)ခ်က္ တြင္စတုတၳအေျခခံမူမွာလြတ္လပ္ျခင္းႏွင္႔ကုိယ္႕ၾကမၼာကုိယ္ပုိင္ျပဌာန္းခြင္႕ ( Autonomy and Independence )ပင္ျဖစ္သည္။ Co-operatives are autonomous , self-help organization  controlled by their members. If they enter into agreements with other organizations, including government, or raise capital from external sources, they do so on terms that ensure democratic control by their members and maintain their Co-operatives autonomy.သမ၀ါယမဆုိသည္မွာအသင္းသာမ်းကသာထိမ္းေၾကာင္းျပီးမိမိတုိ႔အခ်င္းခ်င္းအျပန္အလွန္ကူညီေသာ

ကုိယ္ၾကမၼာကုိယ္ပုိင္ျပဌာန္းေသာအဖြဲ႔အစည္းျဖစ္ေပသည္။အစုိးရအပါအ၀င္ ျပင္ပ အရင္းအျမစ္မ်ားမွ ရင္းႏွီးျမွပ္နွံမူျမင္႔တက္ေစရန္သေဘာတူညိခ်က္ျဖင္႔ အျခားဖြဲ႔အစည္းမ်ာက ၀င္ေရာက္ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္လွ်င္ေသာ္လည္းအသင္း၏ဒီမုိကေရစီနည္းအရထိမ္းေၾကာင္းမူဆုိသည္႔ကုိယ့္ၾကမၼာကုိယ္ဖန္

တည္းမူျပဌာန္းခ်က္အေျခခံမူကုိထိမ္းသိမ္းထာရမည္ျဖစ္ျပီးျဖစ္သည္။ ထုိအ ေျခခံမူသည္အသင္းသားမ်ားမွအသင္း၏လုပ္ငန္းလုပ္ေဆာင္မူမ်ားႏွင္႔မိမိတုိ႕အသင္းသားအခ်င္း ခ်င္းအၾကားအက်ဳိးစီးပြါးမ်ားတုိးတက္လာေစေရးအတြက္စည္းေ၀းဆုံးျဖတ္သည္႔အခါလြတ္လပ္စြာခ်မွတ္နုိင္ေရးႏွင္႔အျခားအဖြဲ႔

အစည္းမ်ားမွၾသဇာလြမ္းမုိးအျမတ္ထုတ္သြားမည္အေရးအတြက္အကာအကြယ္ျပဳရန္ရည္ရြယ္ထာျခင္းျဖစ္ပါသည္။

                အခ်ဳပ္ဆုိရေသာ္ သမ၀ါယမစနစ္သည္ နုိင္ငံေရးစနစ္တစ္ရပ္မဟုတ္ဘဲ နုိင္ငံတနုိင္ငံ အတြင္းအျမင္ထက္ကမၻာလူအသုိင္းအ၀ုိင္းၾကားဆႏၵတူဘ၀တူလူတန္စားမ်ားစုေပါင္းလုပ္ေဆာင္မွ်ေ၀ခံစားသည္႔ Society တစ္ခု Institution တခုအျဖစ္ သမ၀ါယမေလာကတရပ္ထူေထာင္ရန္ ေရွ့သမ၀ါယမအေတြးအေခၚပညာရွင္မ်ားထူေထာင္သူမ်ားက

ခ်မွတ္ခဲ႔ျခင္းျဖစ္ေပသည္။လူမူေရးႏွင္႕စီးပြါးေရးတြဲဖက္ေဆာင္ရြက္ေသာ Community Basic အေျခခံျပီးCo-operatives Societies အျဖစ္အမ်ားဆႏၵအေပၚအေလးထားေဆာင္ရြက္ျပီးပါ၀င္သူအသင္းသားမ်ားကုိယ္တုိင္ဒီမုိကေရစီ နည္းက်က်လြတ္လပ္စြာဖြဲ႕စည္းျခင္းထိမ္းေၾကာင္းျခင္းျပုေသာsocio-economic အဖြဲ႔အစည္း မ်ား ျဖစ္ေၾကာင္းေရးသားလုိက္ရပါသည္။

                                                                                    လွမုိး(ေအာင္နုိင္တုိး)

                                                                                      ၁၀.၈.၂၀၁၇

ကုိးကား- ICA Co-operative Identity Statement