တကယ္ျဖစ္ရင္တကယ္လုပ္အဟုတ္္ျဖစ္ရမည္

သမ၀ါယမစဥ္ဆက္မျပတ္ဖြံျဖဳိးတုိးတက္ေရးဆုိတဲ႔စကားဖုိးေမာင္ၾကားလာရတာ၏၁၀ႏွစ္

ေက်ာ္ျပီလုိ႔ဆုိရမယ္အခုတုိးတက္လာျပီးလာဆုိေတာ႕အထုိက္အေလွ်ာက္ေတာ႔တုိးတက္လာပါတယ္အား

ရမူေတာ႔မရွိေသးဘူးဆုိရမယ္။ဖိုးေမာင္သမ၀ါယမကုိစျပီးသတိထားမိတာက၁၉၈၈ေနာက္ပုိင္းမွပါအစပုိင္း

တုန္းကသိသလုိမသိသလုိပါဘဲ။အစပုိင္းကဖုိးေမာင္တုိ႔ေနခဲ႔တဲျမဳိ႔ေလးမွာျမစ္သဲေက်ာက္သမ၀ါယမလုပ္ငန္း

တုိ႔၀က္သားဆိတ္သားေရာင္းတဲ႕ဆုိင္တုိ႕သမ၀ါယမကုန္ပေဒသာဆုိင္တုိ႔စတဲ႔လုပ္ငန္းကေလးေတြကုိေတြ႔ရ

သားေနာက္ပုိင္းၾကေတာ႔အဲဒါေတြလည္းမရွိေတာ႔ဘူး။ရန္ကုန္ျမဳိ႔ေရာက္လာေတာ႔စားသုံးဆီေတြကုိသြားတန္စီျပီးဆီကုိယ္စာလွယ္ဆုိသူေတြနဲ႔သမ၀ါယမလူၾကီးေတြရဲ႕သတ္မွတ္ထားတဲ႔ေနရာေတြမွာ၀ယ္ရတာေတာ႔သတိထားမိတယ္။တခုသတိထားမိတာကသမ၀ါယမအသင္းဆုိင္သမ၀ါယမလုပ္ငန္းဆုိတဲ႔အေဆာက္အဦး

ေတြမွာေရာင္းကုန္ပစၥည္းေတြနဲ႔၀န္ေဆာင္မူလုပ္ငန္းေတြနဲ႔လူစည္စည္ကားကားလုပ္ငန္းေတြတက္ၾကြၾကြလုပ္ေနတာအနည္းငယ္ဘဲေတြ႔ရျပီးမွဳံကုတ္ကုတ္အေရာင္အဆင္းေတာက္ေျပာင္မူမရွိေျခာက္ကပ္ကပ္အ

ေဆာက္အဦးေတြသာမ်ားျပီးဘယ္လုိဘာေတြေရာင္း၀ယ္ေဖါက္ကား၀န္ေဆာင္မူေပးေနသလဲဆုိတာဖုိး

ေမာင္အပါအ၀င္လူအမ်ားစုကသတိမထားမိစိတ္၀င္စားမူမရွိျခင္းကုိေတြ႔ရတာပါဘဲ။

                           ဖုိးေမာင္ကံေကာင္းတယ္ဆုိရမလားကံဆုိးတယ္ဆုိရမလားဘဲဒီလုိအေျခအေနမွာ

ကုိယ္ေနတဲ႔ျမဳိ႔သစ္ရပ္ကြက္မွာသမ၀ါယမလုပ္ငန္းရယ္လုိပိပိျပင္မရွိဘဲအျခားျမဳိ႔နယ္ရဲ႔သမ၀ါယမလုပ္ငန္း

တခုကခါေတာ္မွီရွားပါးစားအုန္ဆီေရာင္ေပးတဲ႔လုပ္ငန္းတခုလုပ္ထားတာရွိတယ္။ျမဳိ႔နယ္မွာသမ၀ါယမဦးစီး

ဌာနအသစ္ဖြင္႔ေတာ႔ဒီလုပ္ငန္းခြဲကလူေတြလည္းမရွိေတာ႔ဘူသမ၀ါယမအသင္းတခုဖြဲ႔စည္းေရးစည္းရုံးလာေ

တာ႔အမူေဆာင္တဦးအေနနဲပါ၀င္လုိက္ရတယ္။အရင္းအႏွီးရယ္လုိ႔ဟုတ္တိပတ္တိမရွိဘဲစာအုန္းဆီအေၾကြးရ ရင္ေရာင္းေပးအေၾကြးမရေတာ႔ရပ္ထားနဲ႔အသင္းကအသက္ဆက္ေနတာ ၂ ႏွစ္ေလာက္ၾကာသြားတယ္။ ဗဟုိသမအသင္းကအေသးစားေခ်းေငြလုပ္ငန္းခြဲလုပ္ေတာ႔ေဒသခံစည္းရုံးေရးမူအေနေဆာင္ရြက္ေပးဖုိ႔

နယ္ေျမတာ၀န္ခံလုပ္မဲ႔သူေျပာလုိ႔ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ေပးခဲ႔တာ ယေန႔အထိဆုိပါေတာ႔။

လူထုကုိဘယ္လုိျပန္မိတ္ဆက္

                          နယ္ေျမတာ၀န္ခံက ပင္စင္ယူသြားတဲ႔ TCO၊စာရင္းကုိင္က ျမဳိ႔နယ္ဦးစီးရုံးက၀န္ထမ္း တဦးနဲ႔စခဲတာပါ။ဒီအထိကသမသါယမလုပ္ငန္းသေဘာကုိသိပ္နားမလယ္ေသးလူစုေပးပါဆုိလုိ႔လမ္းထိပ္

ကဆုိကၠားသမားေတြေစ်းထဲကေစ်းသည္ေတြလူ ၆၀ ေလာက္ေငြေခ်းေပးမယ္ပါ၀င္ ၾကမလား ေမးျပီးေငြ ေခ်းေပးရတယ္ဆုိပါေတာ႔ဒီမွာလည္းအခက္အခဲေတြအေျမာက္အမ်ားေတြ႔ရပါတယ္ဖုိးေမာင္အိမ္ကပ္ေန

လုိ႔မရပါဘူးအရပ္ထဲစက္ဘီးတစီးနဲ႔လွည္႔သြားလူသစ္စုေဆာင္းေငြလာမသြင္းသူေတြေနာက္လုိက္နဲ႔မနက္တ

ပတ္ညေနတပတ္ပတ္ေနရတာ။သိၾကေတာ္မူၾကတဲ႔အတုိင္းယူသြားတုန္းကေတာ႕စာခ်ဳပ္စည္းကမ္းက

ဘယ္လုိေငြကုိ၀ုိင္းၾကီးခ်ဳပ္အလုိက္ဘယ္လုိဆပ္ပါဆုိေတာ႔“ဟုတ္ကဲ႕”ၾကတာပါဘဲေနာက္ၾကဘယ္သူက

ဘာျဖစ္လုိ႔ ဘယ္လုိကဘယ္ညာနဲ႔အေၾကာင္း ျပခ်က္မ်ဳိးစုံနဲ႔ မသြင္းၾကတဲ႔သူေတြရွိလာတယ္ မနက္ ၆နာရီကေနည၉နာရီအထိၾကုိက္တဲ႔အခ်ိန္ေငြလာသြင္းပါေငြမသြင္းနုိင္လဲလူလာခဲ႔ပါဆုိရတာဘဲ။တာ၀န္ခံက

အျခားျမဳိ႔နယ္ကဆုိေတာ႕ရုံးခ်ိန္ဘဲလာနုိင္တယ္၊စာရင္းကုိင္က၀န္ထမ္ဆုိေတာ႕တပတ္၂ရက္္ေတာင္အနုိင္နုိင္

င္ဖုိးေမာင္အိမ္က ကုန္စုံဆုိင္ဆုိေတာ႕ မနက္မွာညီလုပ္သူကဆုိင္ကုိ၆နာရီဖြင္႔ျပီး မဒန္ဖုိးေမာင္ကအလုိလုိေဘာ္လန္ဒီယာစာရင္းကုိင္ေပးရသလုိျဖစ္ေရာဘဲဒီလုိမွမလုပ္ရင္ညမွရပ္ကြက္

ထဲျပန္ေရာက္သူမနက္အေစာၾကီးျမဳိ႔ထဲအလုပ္ေတြသြားသူဆုိတာေတြရွိလုိ႔ပ်က္ကြက္ရပါတယ္ဆုိတာေတြ

ကုိေက်ာ္လႊာလုိ႔ရမွာျဖစ္တယ္၊ဒါဟာလုပ္ငန္းလမ္းညြန္ထဲမပါတဲ႔အလုပ္ေတြကုိကုိယ္ဖာသာဖုိးေမာင္စြန္႔လုပ္ေန

ရတာအခုေခတ္စကားနဲ႔ေျပာရရင္လူထုနဲ႔တသားတည္းေနျပီးတာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနတာပါလုိ႔ဖုိးေမာင္ကၾကြားျခင္တာအေၾကြးဆုံးရွဳံးမူမရွိ၁၁ႏွစ္တုိင္တုိင္ရပ္တည္ေနနုိင္ျခင္းရဲ႕အဓိကအေၾကာင္းတရားလုိဆုိရင္းလည္းမမွားဘူးဗ်။ အေမမွာတဲဆန္တစိတ္ တခြဲနဲ႕မလဲဘူးဆုိတာလူေတြနဲ႔ခပ္ေက်ာ႔ေက်ာ႔စတုိင္နဲ႕စားပြဲနဲ႔ကုလားထုိင္နဲ႔ လူေတြအနားအေရာက္သြားမယ္႕သူမရွိပုံမွန္ေလးရုံးတက္ရုံးဆင္းဆုိတာေလာက္နဲ႔ကေတာ႔၀ါဇီစက္ရုံ

ေတာင္ေရႊ႔ထားရမယ္႔အလုပ္ၾကီးလုိ႔ဖုိးေမာင္ ကေျပာျခင္တာ။

                  ဖုိးေမာင္တုိ႕ကေတာ႔စိတ္ရွည္ရွည္နဲ႔လုပ္ေပးရတာေပါ႔ေငြသြင္းေနာက္က်သူေတြဆီသြားေတာ႔ အမ်ဳိးသမီးတခ်ဳိ႕ကဆုိသူေယာက္က်ားညဆုိကၠားသိမ္းျပန္လာမွေငြပါလာဆုိလာတာမ်ဳိးေတြကုိအဲဒီၾက အိမ္ လႊတ္လုိက္ပါဆုိေတာ႔အရက္နံကတေထာင္ထေနသူလုိေတြကလည္းေတ႔ြရၾကဳံရျပီးဆရာရယ္သူတု႔ိအဖြဲ႔

ဘယ္သူကမေပးလုိ႔ဆရာလုိက္ေျပာေပးပါအုန္းဆုိလည္းလုိက္သြားေျဖာင္႔ဖ်ေျပာရ၊ေနာင္စည္းကမ္းနဲ႔အညီ

ေနနုိင္ေအာင္စည္းရုံေျပာဆုိရတဲ႔အျပင္မိသားစုအေၾကာင္းေတြပါရင္းရင္းႏွီးေမးျမန္ေျပာဆုိေငြေပးသြင္းနုိင္

ေအာင္စီမံေပးနဲ႔ေနာက္ပုိင္းမိသားစုလုိျဖစ္လာသည္႔အျပင္ကေလးေတြပညာေရးအတြက္ေခ်းေငြမက်န္မမာ

ျဖစ္လုိ႔ေဆးကုဖုိ႔ရန္ပုံေငြထုေထာင္ေပးတဲ႔ေငြအျပင္ေခ်းေငြေတြပါစီစဥ္ေပးေတာ႔တျဖည္းျဖည္း တဆင္႔စကား ေတြနဲ႔အဖြဲ႔၀င္ေတြတုိးလာသည္မွာ၂နွစ္အၾကာသမ၀ါယမအသင္းဖြဲစည္းဖုိ႔စီစဥ္တဲ႔၂၀၁၀ ဘ႑ာနွစ္အစတြင္ လူ၅၀ျဖင္႔စတင္ေသာMFIအဖြဲ႔သည္အဖြဲ႔၀င္၇၀၀နီးပါတုိးတက္လာတယ္။၂၀၁၃-၁၄ဘ႑ာႏွစ္တြင္အသင္းသား၁၂၀၀ေက်ာ္အထိတုိးပြားလာေတာ႔တာပါဘဲ။တျဖည္ျဖည္နဲ႔ေခ်းေငြလုပ္ငန္း

သမ၀ါယမလုပ္ငန္းကုိ အဖြဲ႕၀င္အသင္း သားေတြသေဘာေပါက္လာသလုိ စည္းကမ္းနဲ႔အညီ ျပဳမူဆက္ဆံရတာသိလာတဲ႔အတြက္ေနာက္ပုိင္းဖုိးေမာင္ေျပာရစည္းရုံးရတရားေဟာရတာလည္းသက္သာ

သြားတယ္ဆုိရမယ္။တခါတရန္အသင္းသားေဟာင္းေတြကအသစ္၀င္လာသူေတြကုိဖုိးေမာင္ေရွ႕မွာ

တင္ျပန္ျပီးလုပ္ငန္းအေၾကာင္းရွင္းျပေနတာေတြေတြ႔ရေတာ႔ဖုိးေမာင္ပိတိျဖစ္ရသလုိၾကုိတ္လည္းျပဳံးမိတယ္ ငါ႕လူေတြအေတာ္တုိးတက္လာျပီဆုိျပီးေပါ႕။

အၾကပ္အတည္းကုိျဖတ္သန္းေနရဆဲ

                   အခုတေလာေတာ႔ဖုိးေမာင္အေတာ္ေလးဦးေဏွာက္ေျခေနရတယ္။ အျဖစ္ကဒီလုိပါဖုိးေမာင္ တုိ႔အသင္းကစျပီး၂၀၀၈ MFI ကေန ၂၀၁၀မွာMFco-op ေျပာင္းလဲဖြဲ႕စည္းလုပ္ေဆာင္လာတာ ယေန႔အထိ အဖြဲ႔၀င္အသင္းသား၆၀၀၀ေက်ာ္ေလာက္ရွိခဲ႔တာအဖြဲ႔၀င္ေတြကအေၾကာင္းအမ်ဳိးမ်ဳိးေၾကာင္႔ေနအိမ္အခက္

အခဲေတြေၾကာင္႔ေျပာင္းေရြ႔ၾကရတာမ်ားသလုိအခ်ဳိ႕ကလည္းစုေဆာင္ေငြေလးမ်ားလာတာနဲ႔ထြက္မယ္ဆုိထြက္

သြားၾကတယ္။ေနာက္အသစ္၀င္လာသူေတြလည္းရွိတယ္တကယ္ေနာက္ဆုံးအသင္းသားအေရအတြက္က

၁၂၀၀ေက်ာ္အမ်ားဆုံးရွိေနရာကေနအခုေတာ႕၄၀၀ေက်ာ္ေလာက္ပဲရွိေတာ႔တာပါ။ေစာေစာကေျပာသလုိ

၀င္တဲ႕သူ၀င္ထြက္တဲ႔သူထြက္ေနတာအျပင္ ၂၀၁၄-၁၅ ဘ႑ာနွစ္ေလာက္ကစျပီး ပုဂၢလိကုမၸဏီ MFI  ေတြကေခ်းေငြေတြတုိးျပီးေခ်းေပးလာသလုိ ၀ုိင္းၾကီးခ်ဳပ္ကလည္း ဖုိးေမာင္တုိ႔ေလာက္မတင္းၾကပ္ေတာ႔ အခ်ဳိ႔ေတြကအသင္းကထြက္ျပီးသူတုိ႔ဆီသြားေငြေခ်းၾကေတာ႔တာပါ ဖုိးေမာင္တုိ႔အသင္းမွာစုေဆာင္ေငြပါ က်ဆင္းလာျပီးအထက္အသင္ၾကီးတခုကေနယၡင္ကေထာက္ပံမူေခ်းေငြေပးေနရာကအခုေတာ႔သူလဲအခက္

အခဲေၾကာင္႔မရေတာ႔အသင္းသားေတြကုိေခ်းေငြအနည္းငယ္တုိးတုိးေပးေနတာေတြကုိစိတ္သြာတုိင္းလုပ္မ

ေပးနုိင္ေတာ႔အခ်ဳိ႕အသင္းသားေတြကထြက္မယ္တကဲကဲျဖစ္လာေနၾကတာေတြပါဘဲ။တကယ္လည္းသူတုိ႔

ကပုံမွန္မွန္ျပန္ဆပ္ေနျပီးေမြးျမဴေရးလုပ္ငန္းေတြထုတ္လုပ္ေရးအေသးစားေတြလုပ္ျခင္လုိ႔ေခ်းေငြထပ္မံတုိး

ေပးဖုိ႔ေတာင္းဆုိလာတဲ႔အခါဖုိးေမာင္အခက္ေတြျပီးၾကံရဖန္ရဖုိ႔စဥ္းစားရတာဦးေဏွာက္ေျခာက္ေနရတာေပါ႔။

ဘဏ္လုိေနရာမ်ဳိးမွာေခ်းေငြလုိျခင္ေပမဲ႔ဖိုးေမာင္တုိ႔အသင္းကေပးစရာအသင္းပုိင္အခန္းBODပုိင္အိမ္ခန္းက

လည္းဘဏ္အာမခံစာရင္းမ၀င္ျပန္ဘူး၊ ရွိတာေလးနဲ႔ပလာတာရုိက္ျပီးအသင္းသားေတြကုိ ျဖည္႔ဆည္းေနရ တာအားမရဘူးလုိ႔ဆုိရမယ္။ဒီၾကားထဲအသင္းကထြက္မယ္႔သူကတေန႔တေန႔တုိးတုိးလာသလုိျဖစ္ေနရေတာ႔ ရွင္နည္းရာအဂၢကလူထြက္ေနေတာ႔ဖုိးေမာင္အေနနဲ႔သမ၀ါယမသေဘာတရားေတြအသင္းအဖြဲ႔မွာ အသင္း သားေတြရဲ႕စုေဆာင္းေငြ၊အစုရွယ္ယာေတြနဲ႔မိမိဘ႑ာေရးအေပၚရပ္တည္ရတာျဖစ္ေၾကာင္းလုိအပ္ခ်က္ ေတြကုိျဖည္႔ဆည္းနုိင္ဖုိ႔ၾကဳိးစားေနၾကာင္းတရားေဟာရတာေပါ႔ဗ်ာ၊ေဟာသာေဟာရတာ ဘယ္ေလာက္တ ရားရၾကမလဲဆုိတာကလည္းဖုိးေမာင္လည္းမသိဘူး ၊ တကယ္က အသင္းအဖြဲရဲ႕ဆြဲေဆာင္နုိင္မူ Incentive  ကုိဖန္းတီးေပးနုိင္မူကအားနည္းသြားျပီ၊ အျပဳိင္သေဘာ Financial Institution ေတြက ရပ္ကြက္ထဲမွဳိလုိ ေပါက္ေနတာမဟုတ္လား။

သမ၀ါယမစဥ္ဆက္မျပတ္ဖြံျဖဳိးတုိးတက္ေရး

                    ဘယ္လုိဘဲျဖစ္ျဖစ္ အသင္းသားေတြရဲ႕လုိအပ္ခ်က္ကိုျဖည္းဆည္းဖုိ႔အစြမ္းကုန္က်ဳိးစားေနရ သလုိတဖက္ကလည္းဖုိးေမာင္တုိ႔ အၾကပ္အတည္းကုိ အသင္းသားေတြနားလည္ေအာင္ေတာ႔ အပတ္စဥ္ ၀ုိင္ၾကီးခ်ဳပ္ ေတြကုိဖိတ္ၾကားျပီးအျပန္လွန္ေဆြးေႏြးခ်ျပျပီးလုိအပ္ခ်က္အလုိက္ဦးစားေပးကုိ အသင္းသား ေတြကုိယ္တုိင္ေရြးခ်ယ္ေစျပီးစီမံေပးေနရတယ္။ အသင္းသားေတြရဲ႕လုပ္ငန္းသေဘာသဘာ၀ေတြကလည္း တဦးနဲ႔တဦးတူညီမူမရွိသလုိ လုိအပ္ခ်က္ေတြကလည္းမတူညီၾကပါဘူး သူတုိ႔လုပ္ငန္းနဲ႔ကုိက္ညီမဲ႔ေခ်းေငြ ပုံသ႑န္ေတြျပန္ဆပ္ရန္သတ္မွတ္မူေတြစုေဆာင္ေငြထည္႔၀င္မူ ထုတ္ေပးမူေတြကို ညွိနုိင္းလုပ္ေဆာင္ရတဲ႔ အတြက္ အသင္းသာမ်ားအေနနဲ႔သမ၀ါယမသေဘာသဘာ၀ကုိပုိမုိသိလားတဲ႔အက်ဳိးေက်းဇူးကုိရတဲ႔အျပင္ အသင္းကေနမလြဲသာမွသာနုတ္ထြက္ၾကလုိတယ္ဆုိတာသိလာရတာအျမတ္လုိ႔ဆုိရပါမယ္။ တကယ္ က ေတာ႔သမ၀ါယမစဥ္ဆက္မျပတ္တုိးတက္ေရးျဖစ္လာဖုိ႔ကအသင္းသားေတြကုိယ္တုိင္ သမ၀ါယမရဲ႕အက်ဳိး ေက်းဇူးကုိကုိယ္တုိ္င္ခံစားရျပီးသမ၀ါယမအသင္းတသင္းရ႕ဲပကတိအေျခအေနနဲ႔အခက္အခဲကုိအျမဲတမ္းသိ

ရွိေနစိတ္၀င္စားေနျပီးကုိယ္တုိင္ပါ၀င္ေနမွစဥ္ဆက္မျပတ္ဖြံျဖုိးေနျပီးအျမဲလွဳပ္ရွားအသက္၀င္ေတာက္ေျပာင္ ေနမွာျဖစ္ပါတယ္ ဖုိးေမာင္တုိ႕ ေတာ္လုိ႔ေကာင္းလုိ႔ စြမ္းလုိ႔မဟုတ္ပါဘူး အသင္းသားေတြသာမပူးေပါင္းမပါ ၀င္ဘူးဆုိရင္ ဖုိးေမာင္တုိ႔ ဘ၀က လက္ရုိက္အခ်ဳိးခံရတဲ႕မသန္မစြမ္းဘ၀ထက္မပုိပါဘူးလုိ႔ေျပာပါရေစဗ်ာ။

                                                                                     လွမုိး( ေအာင္နုိင္တုိး)

                                                                                 ၇.၂.၂၀၀၈